Przy okazji przeprowadzanych przez MPK Poznań Sp. z o.o. ankiet, prosiliście nas o publikowanie różnych informacji historycznych. Zebraliśmy więc najczęściej powtarzające się pytania i stworzyliśmy zbiór ciekawostek dotyczących historii Miejskiego Przedsiębiorstwa Komunikacyjnego. Jest to naturalnie kropla w morzu wiedzy, w niemal 130-letniej historii firmy. Mamy jednak nadzieję, że upominek choć częściowo zaspokoi Waszą ciekawość!
Więcej…

Zapraszamy na wycieczkę w przeszłość, która zapozna Was z historycznymi modelami tramwajów, które niegdyś woziły Poznaniaków.

Typ 4N Od roku 1957 chorzowski KONSTAL dostarczał zmodyfikowane tramwaje typu 4N i 4N1. Oznaczono je numerami: 4N: 210 - 212; 4N1: 213 - 262. Od roku 1963 przebudowano je na jednokierunkowe z mechanicznie otwieranymi drzwiami. W 1964 roku rozpoczęto przekazywanie z Warszawy kolejnych używanych wagonów. Do 1976 roku wszystkie tego typu tramwaje zmodernizowano montując elektryczne napędy drzwi i hamulce szynowe. Wagony kursowały do końca 1992 roku. Niektóre pozostały jako wozy gospodarcze.

Typ N W roku 1951 rozpoczęto dostawy tramwajów wzorowanych na serii KSW. Pierwsze 30 sztuk oznaczone numerami 161 - 190 wyprodukowano w Stoczni Północnej w Gdańsku, pozostałe 18 wagonów o numerach 191 - 209 w chorzowskim KONSTALU. Na początku lat 60-tych wszystkie przebudowano na jednokierunkowe. W 1964 roku przekazano z Warszawy kolejne używane wagony. Do roku 1976 wszystkie zmodernizowano montując w miejsce dużych i ciężkich jednoskrzydłowych drzwi - dzielone rozsuwane o napędzie elektrycznym oraz hamulce szynowe. Tramwaje tego typu kursowały do końca 1992 roku. Obecnie jeden skład (602 + 456) jest zachowany jako historyczny. Niektóre z nich wchodzą w skład taboru gospodarczego.

Szczeciniak mały Typ S1 Ponieważ po II wojnie światowej brakowało w Poznaniu taboru, w latach 1945 - 46 zakupiono w Szczecinie używane tramwaje. Były to: wagon typu Dessau z 1925 roku oznaczony w obu miastach numerem 1, oraz bliźniacze typu Bremen z lat 1926 - 27 (w Szczecinie wagony oznaczone były numerami 138, 147, 148, 149, 152, 157 i 159, w Poznaniu nadano im numery 2 - 8). Wagony 7 i 8 różniły się od pozostałych wielkością. W połowie lat 60-tych wycofano je z ruchu pasażerskiego, przekazując część z nich do taboru gospodarczego.

Szczeciniak mały Typ S2 Oprócz wagonów typu S1 w latach 1945 - 46 do Poznania przybyły również używane tramwaje z wejściem pośrodku wagonu. Wagony typu LHB wyprodukowane w 1930 roku (numery szczecińskie: 165, 166, 168, 170, 173, 175 i 177; w Poznaniu oznaczono je numerami 9 - 15) oraz podobny typu Niesky z roku 1937 oznaczony w Szczecinie numerem 183, a w Poznaniu początkowo 16. W latach 1957 - 59 wszystkie przebudowano na doczepki oznaczone jako typ S3D (numery zmieniono na 411 - 417 i 429). Na początku lat siedemdziesiątych wszystkie zostały wycofane z eksploatacji i sprzedane jako altany na pod Poznańskie działki.

Heidelberg Typ H Wagony legendarnej serii KSW wyprodukowane w roku 1944 w fabryce Fuchs w Heidelbergu dla Wiednia w ilości 10 sztuk. Na skutek działań wojennych nie mogły dotrzeć do miejsca przeznaczenia, dlatego zostały skierowane do Poznania. Otrzymały numery 150 - 159 (po wojnie 151 - 160). Ponieważ do miasta dotarły bez części wyposażenia elektrycznego i silników, w pięciu z nich (150 - 154) uzupełniono te braki elementami pochodzącymi ze starych tramwajów. W połowie lat 60-tych zostały zmodernizowane, a pięć z nich przebudowano na jednokierunkowe. Na początku lat siedemdziesiątych przekazano je do taboru gospodarczego. Obecnie jeden z nich (2034) oczekuje na odbudowę.

Berlin W roku 1942 sprowadzono z Berlina dwa używane wagony wyprodukowane ok. 1910 roku (numery A128 i A131). Około 1923 r. zostały przebudowane. W Berlinie były oznaczone typem NAG U3I. W Poznaniu nadano im numery 60 i 61. W latach 50-tych przebudowano je na wagony gospodarcze. Pod koniec lat 60-tych zostały skreślone ze stanu przedsiębiorstwa i złomowane.

Hamburg W roku 1942 sprowadzono z Hamburga dwa używane wagony wyprodukowane w latach 1904 - 06 w tamtejszej fabryce Falkenried, które w latach 1924 - 26 zostały zmodernizowane na typ Z1t (w Hamburgu miały numer 2064 i 2137). W Poznaniu oznaczono je numerami 55 i 56. W ruchu osobowym były eksploatowane do ok. 1951 roku. Później zostały przebudowane i przekazane do taboru gospodarczego zmieniając jednocześnie numery taborowe na 2001 i 2013.

Drezno W roku 1941 zostały sprowadzone z Drezna dwa używane wagony wyprodukowane w latach 1898 - 1906. Jeden był typu A3 (w Dreźnie numer 525), drugi typu A1 (w Dreźnie numer 952). W Poznaniu otrzymały numery 50 i 51. Wagon nr 50 został uszkodzony w czasie wyzwalania miasta, natomiast nr 51 w latach 50-tych przekazano do taboru gospodarczego.

Karlsruhe W 1941 roku władze okupacyjne sprowadziły pięć używanych wagonów z Karlsruhe (o numerach: 3, 5, 9, 28, 45). W Poznaniu nadano im numery 40 - 44. Po II wojnie światowej zostały skreślone ze stanu inwentarzowego.

Cegielski Typ C Wyprodukowane zostały w roku 1937 w fabryce H. Cegielski w Poznaniu w ilości 10 sztuk. Początkowo oznaczono je numerami 21 - 30, w czasie okupacji numeracja została zmieniona na 140 - 149, a po wojnie na 141 - 150. W czasie eksploatacji nie uległy większym modyfikacjom. W drugiej połowie lat 60-tych wszystkie przebudowano na doczepy i nadano im numery 601 - 605, 607 - 609 i 611 - 612. Skasowane zostały na przełomie lat 60-tych i 70-tych.

Zieleniewski Typ Z Wyprodukowane zostały w fabryce Zieleniewski, Fitzner-Gamper w Sanoku w roku 1929 w ilości 20 sztuk. Początkowo oznaczono je numerami 1 - 15 i 104 - 108, od 1937 r. 1 - 20, a od 1941 r. 120 - 139. W 1945 r. wagon nr 122 uległ uszkodzeniu i odbudowany został w 1957 r. jako wagon szkoleniowy. W drugiej połowie lat 60-tych część z nich przebudowano na doczepy, pozostałe przekazano do taboru gospodarczego.

Ringhoffer Typ R Wagony zostały wyprodukowane w fabryce barona Ringhofera w Pradze - Smichowie w latach 1924 - 26 w ilości 15 sztuk. Początkowo oznaczono je numerami 66 - 69 i 93 - 103. Zbudowane zostały w trzech wersjach różniących się wyposażeniem elektrycznym (Siemens - Schuckert lub Brown - Boveri), średnicą kół oraz szczegółami wyposażenia wnętrza. Od 1937 r. otrzymały nowe numery w zakresie 31 - 45, od 1941 r. w zakresie 100 - 114, a po II wojnie światowej 101 - 115. W pierwszej połowie lat 60-tych w warsztatach MPK przy ul. Gajowej zbudowano nowe nadwozia wykorzystując elementy tramwajów typu N. Zieleniewski Typ Z Wyprodukowane zostały w fabryce Zieleniewski, Fitzner- Gamper w Sanoku w roku 1929 w ilości 20 sztuk. Początkowo oznaczono je numerami 1 - 15 i 104 - 108, od 1937 r. 1 - 20, a od 1941 r. 120 - 139. W 1945 r. wagon nr 122 uległ uszkodzeniu i odbudowany został w 1957 r. jako wagon szkoleniowy. W drugiej połowie lat 60-tych część z nich przebudowano na doczepy, pozostałe przekazano do taboru gospodarczego. Później jeszcze zmodernizowano podwozia. Na początku lat 70-tych zostały przekazane do taboru gospodarczego.

Linke - Hofmann Typ L Tramwaje wyprodukowane zostały w latach 1914 - 15 w fabryce Linke - Hofmann we Wrocławiu w ilości 13 sztuk. Początkowo oznaczono je numerami 53 - 65, a od roku 1941: 80 - 92. Były to pierwsze w Poznaniu wagony z całkowicie zamkniętymi pomostami. Do końca eksploatacji nie przeszły większych modernizacji. W latach 50-tych część z nich przeniesiono do taboru gospodarczego, pozostałe przekazano do Jeleniej Góry. Na podwoziu jednego z pozostawionych zbudowano wagon wieżowy do budowy i obsługi sieci trakcyjnej.

Carl Weyer Typ W Wagony wyprodukowano w latach 1904 - 11 w ilości 37 sztuk w fabryce Carl Weyer & Cie w Duesseldorfie. Początkowo oznaczono je numerami w zakresie 39 - 52 i 70 - 92. a od roku 1937 numerami 47 - 98 z przerwami. Później kilkakrotnie przenumerowywano. Od roku 1938 w dwudziestu z nich obudowano pomosty, równocześnie montując drzwi przesuwne. W roku 1943 jeden wagon z otwartymi pomostami przeniesiono do taboru gospodarczego. Po II wojnie światowej pięć wagonów sprzedano do Gorzowa. W latach 50-tych pozostałe skasowano lub po przebudowie przekazano do taboru gospodarczego.

Bergische Stahlindustrie Typ I Tramwaje wyprodukowane zostały w latach 1897 - 98 w ilości 15 sztuk, oznaczono je numerami 1 - 15. Podwozie pochodziło z firmy Bergische Stahlindustrie, wyposażenie elektryczne z firmy Union Elektrizitatz Berlin. W latach 1923 - 27 dwa wagony przebudowano na ciężarowe, w latach 1925 - 27 dwa kolejne przeniesiono do taboru gospodarczego, posostałe jedenaście przebudowano na doczepne, które kursowały do końca lat 60-tych ubiegłego wieku.

Wagon konny typu Herbrand Pierwsze wagony dla poznańskiej linii tramwaju konnego dotarły do miasta w 1880 roku. Po roku, do ciągnięcia wózków spółka posiadała 74 konie, z których kazdy był wykorzystywany jedynie przez ok. 4-4,5 godziny, przebiegajac w tym czasie ok. 37 km. Obecnie MPK posiada odrestaurowany wagon typu Herbrand, który jest wykorzystywany podczas uroczystości MPK Poznań.